"ดอกดารารัตน์" หรือ ดอกแดฟโฟดิล (Daffodil) สัญลักษณ์ของ “ดอกไม้แห่งความทรงจำ”

งานเกษตรแห่งชาติ ประจำปี 2561 หรือ “เกษตรแฟร์” กำลังจะผ่านไป (วันสุดท้าย 3 กุมภาพันธ์) ได้พบกับคุณสมภพ มะลิสุวรรณ หรือ “อาจารย์สมภพ” เจ้าของสวน สมภพ ตลิ่งชัน เช่นเคย (ออกงานทุกปี) ปีนี้ไม่ได้โชว์แค่ ชวนชม พุทธรักษาแคระ แคนตัส ฯลฯ แต่ยังมี “ดอกดารัตน์” มาร่วมสร้างสีสัน ซึ่งเป็นที่สนอกสนใจของผู้ที่มาเที่ยวงานเป็นอย่างยิ่ง

อาจารย์สมภพ กับดอกดารารัตน์ ความสวยงามที่ยังอยู่ในความทรงจำของคนไทย
อาจารย์สมภพ กับดอกดารารัตน์ ความสวยงามที่ยังอยู่ในความทรงจำของคนไทย

“ช่วงที่มีพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพ ในหลวงรัชกาลที่ 9 ดอกดารารัตน์เป็นที่ต้องการของนักนิยมชมดอกไม้ดอกเป็นอย่างมาก แม้วันนี้จะผ่านไปเป็นเดือนๆแล้วก็ยังมีกระแสไม่เสื่อมคลาย” อาจารย์สมภพ หันมาบอกกับผู้เขียน ขณะที่มือนั้นกำลังบรรจุหัวพันธุ์ใส่ถุงให้กับลูกค้าประจำรายหนึ่ง “ดอกดารารัตน์” หรือ ดอกแดฟโฟดิล (Daffodil) เป็นดอกไม้ของประเทศเมืองหนาว อาจจะพบเห็นในแถบเอเชียบ้างบางสายพันธุ์ ซึ่งสายพันธุ์ของดอกไม้ชนิดนี้มีไม่ต่ำกว่า 50 สายพันธุ์ มักจะออกดอกในช่วงฤดูใบไม้ผลิ ลักษณะลำต้นสูง 6 – 20 นิ้ว ใบเรียวยาวออกตามลำต้น ลักษณะดอกคล้ายปากทรัมเป็ต และมีฐานดอกทรงกลมรองอีกชั้น ออกดอกหลายสีตามแต่ละชนิด ไม่ว่าจะเป็นสีเหลืองทอง สีขาว สีชมพู หรือบางชนิดก็มี 2 สีในดอกเดียวกัน เจริญเติบโตจากหัวที่เก็บสะสมอาหารอยู่ใต้ดิน เป็นดอกไม้ที่มีกลิ่นหอม โดยเฉพาะชนิดที่ออกดอกสีเหลืองจะหอมมากเป็นพิเศษ

ดอกดารารัตน์" หรือ ดอกแดฟโฟดิล (Daffodil)
ดอกดารารัตน์” หรือ ดอกแดฟโฟดิล (Daffodil)

ความหมายของ “ดอกดารารัตน์” มีความลึกซึ้งซ่อนอยู่ โดยคำว่า ดารา หมายถึง ดวงดาว นั่นคือ สิ่งที่อยู่สูงสุด ส่วนคำว่า รัตน์ แปลว่า แก้ว คือ สิ่งที่มีค่า “สิ่งที่มีค่าสูงสุด” นิยมใช้มอบให้แก่คนที่รัก เพื่อบอกว่า ไม่เคยต้องการสิ่งใดตอบแทน อีกทั้ง ยังหมายถึง เกียรติยศ ความกล้าหาญ สัญลักษณ์ของความหวังที่บอกว่าเป็น “ดอกไม้แห่งความทรงจำ” ก็เพราะว่าเมื่อครั้งที่ยังมิได้ราชาภิเษกสมรส ขณะนั้นพระราชินี หรือ ม.ร.ว.หญิงสิริกิติ์ กิติยากร ทรงประทับอยู่ที่ปารีส เนื่องจากพระบิดาของพระองค์ เป็นเอกอัครราชทูตไทยประจำฝรั่งเศส ในขณะที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 นั้นทรงศึกษาและประทับอยู่ที่ประเทศสวิสเซอร์แลนด์ หากพอมีเวลาว่างครั้งใด ก็มักจะขับรถยนต์ด้วยพระองค์เอง ข้ามพรมแดนมาเยี่ยมเยียนพระราชินีอยู่เสมอ ทุกครั้งที่เสด็จมา ก็จะมีดอกไม้มาให้พระราชินี และดอกไม้ที่พระองค์นำมาให้เป็นประจำก็คือ ดอกแดฟโฟดิล (Daffodil) หรือดอกดารารัตน์นั่นเอง

วิธีการปลูกดอกดารารัตน์ มี 2 วิธีที่จะแนะนำ วิธีแรกเป็นการปลูกในน้ำ (ข้อมูลตรงนี้อ้างอิงจากอินเตอร์เน็ต) โดยใช้ภาชนะที่ไม่มีรู เช่นแก้วน้ำ หรือกระถางเซรามิก นำมาใส่หินหรือก้อนกรวดลงไปในภาชนะ ประมาณ 1-2 นิ้ว จากนั้นนำหัวดารารัตน์มาวางไว้ด้านบนก้อนกรวดหรือหิน และวางก้อนกรวดหรือหินรอบๆ เพื่อให้หัวอยู่ในตำแหน่งที่มั่นคง จึงใส่น้ำให้อยู่ในระดับฐานของหัวและคอยดูให้น้ำอยู่ในระดับนี้อยู่ตลอด ข้อแนะนำคือควรนำมาใส่ถุงพลาสติกเพื่อนำไปแช่เย็นในตู้ให้มีอุณหภูมิประมาณ 15-18 องศา

หัวพันธุ์ดอกดารารัตน์ ที่มีไว้จำหน่าย
หัวพันธุ์ดอกดารารัตน์ ที่มีไว้จำหน่าย

อีกวิธีปลูกในกระถาง ซึ่งเป็นแบบเดียวกับที่ร้านของอาจารย์สมภพ แนะนำใช้ดินที่ระบายน้ำได้ดี เช่นดินทราย นำหัวดารารัตน์มาปลูกโดยฝังลงไป 3 – 4 นิ้ว หรือปลูกโดยให้ส่วนยอดสุดของหัวอยู่ระดับเดียวกับขอบกระถาง เมื่อปลูกแล้วจึงรดน้ำให้ชุ่ม แล้วนำมาห่อด้วยถุงพลาสติก ก่อนนำไปแช่ในตู้เย็นให้มีอุณหภูมิประมาณ 15 – 18 องศา
การให้ปุ๋ยแนะนำว่า ในช่วงที่ดารารัตน์ออกดอก ไม่จำเป็นต้องให้ปุ๋ย แต่จะต้องเริ่มให้ปุ๋ยหลังจากที่ออกดอกเสร็จแล้ว
วิธีปลูกที่แนะนำข้างต้นเป็นไปตามตำราวิชาการ แต่ในความเป็นจริง อาจารย์สมภพบอกว่าปลูกง่าย ดูแลง่ายมาก คล้ายกับการปลูกไม้ดอกชนิดที่มีหัวทั่วไปสนนราคาที่ขายในปัจจุบัน กระถางละ 150 บาท ถ้าซื้อเป็นหัวไปปลูกเองจะขายหัวละ 35 บาท หรือ 3 หัว 100 บาท สามารถขยายพันธุ์ได้เหมือนไม้ดอกที่มีหัวทั่วไป

ใครที่ต้องการดอกดารารัตน์ หากมีเวลาก็ให้รีบไปที่งานเกษตรแห่งชาติ แต่ถ้าไปไม่ทันก็แนะนำให้ไปที่ร้านสวนสมภาพ ปากซอยสวนผัก 30 ตลิ่งชัน กรุงเทพฯ หรือไปไม่ถูก โทร. 089 7990977 , 081 4844828…ย้ำว่าอาจารย์สมภพคือเซียนขยายพันธุ์ไม้ดอกไม้ประดับคนหนึ่ง จึงแนะนำให้ไปหาความรู้กันได้